Giải pháp cắt giảm chi phí Logistics cho doanh nghiệp hậu COVID-19

21/04/2022 | Kế hoạch phục hồi

Giải pháp cắt giảm chi phí Logistics cho doanh nghiệp hậu COVID-19

Chi phí dịch vụ logistics cao là một trong những lý do khiến hàng hóa Việt Nam gia tăng giá thành, giảm sức cạnh tranh. Cắt giảm chi phí logistics không còn là vấn đề của riêng DN tham gia kinh doanh dịch vụ này mà là nhiệm vụ chung của nền kinh tế, đòi hỏi sự tiếp sức rất lớn từ cơ chế chính sách và sự đồng hành của các bộ, ngành, địa phương.

1. Bối cảnh, khó khăn trong vấn đề chi phí Logistics tại các doanh nghiệp

Theo tính toán của Hiệp hội Logistics Việt Nam (VLA), năm 2021 chi phí logistics vẫn chiếm khoảng 16,8% giá trị hàng hóa trong khi mức chi phí này trên thế giới hiện chỉ khoảng 10,6%. Chi phí logistics quá cao đã khiến giá cả hàng hóa tăng nhiều trong thời gian vừa qua. Cụ thể:

  • Cước vận tải biển tăng: Cước vận tải biển tăng thẳng đứng khắp các tuyến từ Việt Nam đi Mỹ, đi châu Âu. Mỗi tháng, Gỗ Minh Dương xuất khẩu khoảng 200 container đồ gỗ thành phẩm đi thị trường Mỹ, mức tăng phí vận chuyển bằng container đến nơi này tính bằng số lần, còn đến châu Âu hiện dao động ở mức 12.000-14.000 USD.
  • Các chi phí phát sinh do thuê kho bãi: Do chi phí vận chuyển tăng cao liên tục nên có nhà nhập khẩu không chịu nhận hàng lúc này, vậy là Gỗ Minh Dương cũng như các doanh nghiệp sản xuất khác buộc phải thuê kho bãi để lưu giữ số hàng hóa đó, dẫn đến phát sinh thêm chi phí.
  • Chi phí vận chuyển tăng cao so với trước khi có đại dịch: Chi phí vận chuyển hàng hóa ngành dệt may đi châu Âu, Mỹ tăng gấp hơn 10 lần so với thời điểm chưa xảy ra dịch Covid-19, nhưng giá bán hàng chỉ tăng nhẹ.
  • Thời gian vận chuyển hàng hóa cũng kéo dài: Tăng thêm 1,5 - 2 lần so với thời điểm đầu năm 2020. Đơn cử như trước đây, Công ty TNHH Dệt nhãn Junmay (tỉnh Đồng Nai) vận chuyển hàng hóa bằng đường biển sang Hoa Kỳ mất từ 30-35 ngày, nhưng hiện tăng lên 45-60 ngày.

2. Giải pháp của nhà nước kết hợp cùng các bộ, ngành, địa phương

Để phát triển hiệu quả ngành logistics và có chính sách phát triển phù hợp, cần tăng cường hơn nữa nhận thức về logistics. Đặc biệt, đối với đầu tư phát triển hạ tầng, cần có chính sách khuyến khích việc xã hội hóa; trước mắt phải ưu tiên bố trí nguồn ngân sách Trung ương và địa phương đầu tư cho các hạng mục công trình trọng điểm ở khu vực có lợi thế để phát triển ngành logistics.

Cần sớm khắc phục là sự phối hợp của các ngành vận tải khác như đường bộ, đường sắt... để cải thiện khả năng kết nối của cảng biển với những phương thức vận tải này nhằm tận dụng năng lực vận chuyển hàng hóa vẫn còn dư thừa, giúp đẩy nhanh việc giải tỏa hàng hóa, nâng cao năng lực tiếp nhận và thông quan hàng hóa, giảm chi phí vận tải. Ngoài sự nỗ lực tự thân, các DN logistics cũng cần những chính sách ưu đãi để giúp DN nâng cao khả năng cạnh tranh.

Đại diện một số DN cũng chỉ ra, tuy gánh nặng tuân thủ thủ tục hành chính đang từng bước được gỡ bỏ nhưng dư địa để cải thiện vẫn còn rất nhiều. Vì vậy, cần cải cách để đẩy nhanh thời gian thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu cho DN, thông qua việc cắt giảm hoạt động kiểm tra chuyên ngành.

Tăng cường kết nối và xây dựng mạng lưới hợp tác với DN FDI là cần thiết, thông qua học hỏi các công nghệ mới cũng như thúc đẩy việc hình thành các dịch vụ môi giới, trung gian trong ngành logistics

3. Giải pháp của doanh nghiệp

Tối ưu hóa hệ thống lưu trữ

Bản chất của lưu trữ hàng hóa là hoạt động gây “lãng phí” (tiền, nguồn nhân lực, thời gian,…). Nhưng đây là hoạt động không thể thiếu. Do đó, “tối ưu” là phương án hữu hiệu nhất. Để tối ưu chi phí kho, có nhiều cách, doanh nghiệp không thể tăng diện tích của kho, điều doanh nghiệp có thể làm là sử dụng một cách thông minh hơn bằng cách sử dụng triệt để và hiệu quả diện tích kho.

Lập trình tuyến đường giao hàng phù hợp

Theo báo cáo Giao thông vận tải hàng năm ở Hoa Kỳ , chi phí vận chuyển hàng hóa chiếm tỷ trọng lớn nhất trong chi phí Logistics. Lập trình các tuyến đường giao hàng của doanh nghiệp một cách thông minh. Doanh nghiệp cần thiết kế một lộ trình hợp lý nhất và ít tốn chi phí nhất

Ví dụ: Doanh nghiệp cần giao một hàng đến các điểm thuộc Quận 1, Quận 4, Quận Bình Thạnh, Quận Thủ Đức,… Doanh nghiệp cần cân nhắc đến việc nhóm các quận gần nhau để thực hiện một tuyến đường thuận tiện nhất, tốn ít thời gian nhất. Từ đó, chất lượng dịch vụ sẽ tăng, chi phí cũng từ đó mà giảm

Lựa chọn hình thức vận chuyển tối ưu

Để lựa chọn phương tiện phù cho mỗi chuyến hàng, doanh nghiệp cần quan tâm đến các yếu tố về số lượng, loại hàng và chi phí để lựa chọn 1 phương án tiết kiệm nhất. Ví dụ doanh nghiệp hoàn toàn có thể lựa chọn vận chuyển bằng đường biển cho các nguyên liệu khô. Vì tính chất hàng hóa có hạn sử dụng dài. (Vận chuyển bằng đường biển là phương án tiết kiệm nhất nhưng tốn thời gian nhất)

Bên cạnh đó, doanh nghiệp có thể cân nhắc việc kết hợp các hình thức vận chuyển (Road – Sea, Sea – Air,…), thay vì vận chuyển đường Rail, chi phí cao, hay đường Sea chi phí rẻ nhưng tốn nhiều thời gian. Doanh nghiệp có thể chọn phương án Sea – Air với thời gian giao hàng nhanh hơn, mức giá có thể rẻ hơn đường Rail, mắc hơn Sea nhưng lại vô cùng hợp lý.

Cập nhập mức tồn kho bằng WMS (Warehouse Management System)

Công nghệ tiên tiến giúp giám sát được các hoạt động Logistics diễn ra hiệu quả hơn thông qua các dữ liệu được trả về hệ thống. Đơn cử như phần mềm quản lý tồn kho WMS. Khi số lượng hàng tồn kho quá lớn sẽ làm giảm giá trị của hàng hóa. Hàng hóa không bán được sẽ gây lãng phí hoặc giảm lợi nhuận cho doanh nghiệp. Theo dõi mức tồn kho sẽ giúp doanh nghiệp hạn chế những được những bất lợi. Phần mềm theo dõi hàng tồn kho WMS là giải pháp giúp doanh nghiệp theo dõi đơn đặt hàng, các chuyển động ra vào hàng hóa. Từ đó, điều chỉnh đơn đặt hàng phù hợp.